Over peterbarendregt

Johan de Witt-gymnasium te Dordrecht, docent geschiedenis

Ernst Jakob Hesdörffer

Kreuznach, 18 April 1926 – Auschwitz, 28 February 1943

Ernst Hesdörffer was de zoon van Karl Hesdörffer en Johanna Joseph. Ernst had een 3 jaar oudere broer, Heinz, die de oorlog wel heeft overleefd.

Ernst Hesdörffer (foto afkomstig van broer Heinz)

Ernst Hesdörffer (foto afkomstig van broer Heinz)

Op 30 maart 1939 kwamen Ernst en zijn broer met een kindertransport uit Duitsland aan in Nederland. Ernst kwam uiteindelijk terecht in Dordrecht en werd opgenomen als pleegkind in het Joodse gezin Katan. Zijn broer verhuisde naar Arnhem, omdat alle Duitse joden ouder dan 15 jaar weg moesten uit het kustgebied.

Op 12 november 1942 werd Ernst samen met mevrouw Katan en haar kinderen opgepakt. Heinz probeerde nog iets tegen de deportatie te doen, maar Ernst werd toch via de Joodse Schouwburg in Amsterdam doorgezonden naar Westerbork. Toen Heinz dit hoorde, diende hij bij commandant Gemmeker een aanvraag in om Ernst als elektriciën in Westerbork te houden. De kopie van de aanvraag werd echter niet naar de kampregistratie verstuurd, waardoor Ernst op 21 november 1942 toch op de transportlijst kwam te staan. Na zijn aankomst werd hij goedgekeurd om te werken. Hij wist zich nog drie maanden staande te houden, waarna hij eind februari 1943 op 16-jarige leeftijd overleed in Auschwitz.

Heinz werd in maart 1943 opgepakt en naar Westerbork gebracht en uiteindelijk naar Auschwitz gedeporteerd. Hij overleefde alle kampen en werd in mei 1945 bevrijd. Na de oorlog heeft hij de autobiografie ‘Bekannte traf man viele’ geschreven.

Bronnen:

http://www.dokin.nl/deceased-children/ernst-jakob-hesdorffer-born-18-apr-1926

http://www.communityjoodsmonument.nl/page/347011/en

(Sarah Bozuwa 2014)

Advertenties

Oscar Cahen

Leiden, 25 september 1874 – Sobibor, 13 maart 1943 

Oscar Cahen was de zoon van marktkoopman Michael Cahen en Amelie Kaufman. Hij werd geboren in Leiden en volgde aldaar het gymnasium en daarna de studie geneeskunde. Vervolgens ging hij naar Dordrecht om als huisarts te werken. Hij was van 1931-1935 lid van gemeenteraad voor de Vrijzinnig-Democratische Bond. Hij had een grote vriendenkring en veel joodse en niet-joodse patiënten, hierdoor was hij een bekende man in Dordrecht. Hij was erg leergierig en had een enorme levenswijsheid. Ook was hij erg menslievend en enorm opofferingsgezind. Dit heeft hem een goede huisarts gemaakt. Vanaf 1 mei 1941 werd hem verboden niet-joodse patiënten te behandelen. Dit bracht hem verdriet. Daarom ging hij in protest d.m.v. een rouwbrief aan bekenden en patiënten genaamd ‘In Neerland rouwt Israël’. Hierin schreef hij vooral zijn dank aan al zijn patiënten en collega’s.

De Dordtse huisarts O. Cahen omstreeks 1930. Beeldbank Regionaal Archief Dordrecht

(rapport 312) Zondag 8 November 1942 te 21.30 uur Is op last van de Sicherheitspolizei te Rotterdam in bewaring gesteld: Oscar Cahen, arts, geb. te Leiden 25-9-1874, wonende Spuiweg 94.

(rapport 313) Maandag 9 November 1942 te 08.30 uur Is de arrestant O. Cahen (zie rap. 312 sub. 21.30) overgebracht naar Rotterdam.

Hij werd vanuit detentie in Rotterdam naar Westerbork gedeporteerd en kwam daar op 11 of 12 december aan (bron herinneringscentrum Kamp Westerbork). Op 10 maart 1943 vertrok hij vandaar met het transport naar Sobibor. Hier werd hij op 13 maart vermoord op 68 jarige leeftijd.

zie de transportlijsten van Westerbork naar Sobibor van het NIOD op www.archieven.nl

(Augustina Zaal 2013)

Roosje Pino

Sneek, 18 maart 1884 – Auschwitz, 19 november 1942

Roosje Pino trouwde op 6 september 1917 in Sneek met Jacob Mozes Monasch (Dordrecht, 24 juni 1879 – Auschwitz, 18 november 1942). Jacob was boekhouder in Dordrecht, maar ten tijde van het huwelijk woonde hij in Boxmeer. Samen kregen zij een dochter, Helena Mechgelina Monasch. (Boxmeer, 8 september 1919 – Auschwitz, 18 november 1942). Later verhuisden zij naar  Singel 106 a-rood te Dordrecht.

Op woensdag 11 november 1942 werden ze alle drie gearresteerd en in bewaring genomen op het hoofdbureau van politie. Om 16:54 uur werden zij op transport naar Amsterdam gesteld.

Bron: http://www.joodsmonument.nl/person/462388 

J. Monasch

J. Monasch omstreeks 1935

In de beeldbank van het Regionaal Archief te Dordrecht is bovenstaande foto te vinden. Omstreeks 1935 was de hierboven genoemde Jacob Mozes Monasch 56 jaar, zijn vrouw Roosje Pino 51 jaar en hun dochter 16 jaar. Daarom is het aannemelijk dat deze foto een portret is van het gezin Monasch-Pino.

(Beate van der Weide 2013)

Abraham (Bob) Wijnberg

Groningen, 17 Oktober 1913 – Leusderheide, 29 Juli 1943

Wijnberg huwelijk

Abraham Wijnberg en Mimi Gobits na hun huwelijksvoltrekking op 27 december 1939 op de trappen van het Stadhuis te Dordrecht.

Abraham (Bob) Wijnberg was gehuwd met Mimi  Gobits. Het echtpaar kreeg in de zomer van 1942 een kind: Chawwa Wijnberg. Abrahams vrouw en kind overleefden de oorlog in onderduik. Abraham Wijnberg werd op de Leusderheide gefusilleerd en is op Amersfoortse begraafplaats Rusthof begraven. Op 24 juli 1942, dezelfde dag dat Mimi met Chawwa vluchtte, werd Bob met zijn hele verzetsgroep gearresteerd in Ede. Mimi was ondergedoken in Ilpendam.

http://www.chawwawijnberg.nl./bob-en-mimi.html  op de blog van de dochter van Abraham, Chawwa staat de briefwisseling tussen Bob en Mimi die zij ontvangen heeft na de dood van haar moeder. Daarbij waren honderden foto’s gevoegd in albums, mapjes en dozen, waaronder ook fotootjes uit Mimi’s onderduikperiode.

Hier is de afsluiting van de allerlaatste brief die Bob aan Mimi geschreven heeft:
M’n liefste meiske van [me]. Als je deze foto terug krijgt zal ik reeds dood zijn. Je andere foto neem ik mee, zoodat je ook dán bij mij zult zijn, zooals je steeds in gedachten bij mij bent geweest, en tot het laatst bij mij zult blijven. Vergeef mij wat ik tegenover jou en onze kleine hummel heb misdaan. Wees moedig en sterk lieveling, je hebt mij veel geluk gegeven. De gedachte hieraan heeft mij veel kunnen vergelden. Jouw Bob

Eerste grafteken op Rusthof

Eerste grafteken op Rusthof

(Maral Kazikan 2013)

Emanuel Hamburger

Nijkerk, 8 augustus 1901 – Heinenoord, 18 februari 1945

Emanuel Hamburger werd op 8 augustus 1901 geboren in Nijkerk. Hij was meester in de rechten en ongehuwd. Emanuel Hamburger was voorzitter van de SDAP in Dordrecht en werkte als leraar aan de HBS in Dordrecht. Daar werd hij als jood ontslagen.

sdap

Bestuur van de SDAP afd. Dordrecht ca 1930. Staande 3e van links mr. Emanuel Hamburger.
Bron: Regionaal archief Dordrecht

Emanuel Hamburger ging in het verzet. Hij was actief bij onderduikerhulp en bij de verspreiding van illegale lectuur. Hij is verraden door een oud-leerling die voor de Sicherheitsdienst werkte. Op 6 december 1944 werd hij in Rotterdam gearresteerd. Na zijn arrestatie is hij via het Rotterdamse politiebureau aan het Haagsche Veer overgebracht naar de strafgevangenis van Scheveningen. Als represaille voor een aanslag op de NSB-burgemeester van Oud-Beijerland is Emanuel Hamburger, 43 jaar oud, in Heinenoord op 18 februari 1945 gefusilleerd.

Bron : http://www.joodsmonument.nl/person/462374?lang=en

heinenoord1

Het Monument voor de gevallenen 1940-1945 “Moeder” in Heinenoord waarop Emanuel Hamburger ook vermeld is.(4e naam van boven)

(Emma Bergshoeff – 2013)